Sistitten Nasıl Korunulur? - OP. DR. Havva Çuhadar Yekrek
323
page-template-default,page,page-id-323,page-child,parent-pageid-301,ajax_fade,page_not_loaded,,qode_grid_1300,qode-theme-ver-16.9,qode-theme-bridge,disabled_footer_bottom,qode_header_in_grid,wpb-js-composer js-comp-ver-6.0.5,vc_responsive

Sistitten Nasıl Korunulur?

 

 

Havuz ve Deniz Temizliğine Dikkat Edin

Başlıca sebeplerinden biri de temiz olmayan havuzlar ve deniz. Buralarda yüzmeniz durumunda idrar yolunuza ve mesanenize bakterilerin ulaşması mümkündür. Ayrıca havuz suyu içerisindeki bir takım kimyasal maddeler de mikrobik olmayan sistite sebep olabilirler. Bunlar; havuz sularnı temizlemekte kullanılan bakteri önleyici kimyasallardır. Havuz suyundaki bu kimyasal maddeler havuza giren bayanların idrar yolu vasıtasıyla mesanesine kadar ulaşabilirler. Veya denize girildiğinde deniz suyunun içerisindeki tuz, küvette yıkanırken küvet içindeki suya atılan banyo köpükleri veya şampuanlar da aynı şekilde etki edip mikrobik olmayan sistite sebep olabilirler.

 

Tuvalet Hijyeni Önemli

Sistitin en sık görülen sebebi mikrobik enfeksiyonlardır. Bağırsaklarda mikro rganizmalar anüs kısmında bulunduğu zaman bir sorun teşkil etmez fakat idrar yoluna bulaşırsa sistit olma olasılığı çok yüksektir. Tuvalette taharet alırken önden arkaya şeklinde almanız sağlığınız için önem taşır. Tersini yaparsanız sistit olma olasılığı da yüksektir.

 

Günde 2.5 litre su için

Günde 2.5 litre kadar su için sistite sebep olan bakteriler idrarın atılmasıyla birlikte giderilebilir. Bol su içmeniz idrara çıkmanız konusunda size yardımcı olacak ve idrar yollarının temizlenmesini sağlayacaktır.

 

Mayonuz Islak Şekilde Oturmayın

Tedavi edilmeyen genital akıntılar ve kabızlık, ıslak mayo ile durmak, pamuklu yerine sentetik içeriği fazla olan iç çamaşırı kullanmak, dar pantolon giymek, üretrada darlık olması, mesanede taş bulunması da sistite sebep olan etkenlerdendir.

 

Fazla Doğum Yapanlar Risk Altında

 

Sistosel dediğimiz mesanenin vajene doğru sarkması hastalığında da sistit meydana gelir. İdrar yapımından sonra bu kişilerin mesanelerinde idrar kalır ve bu da sistite yol açan faktörlerden biridir. Sistosel fazla sayıda normal doğum yapan bayanlarda daha çok görülen bir hastalıktır.

 

Balayı sistiti

İlk cinsel ilişkiden sonra ortaya çıkan bir sistit tipidir. İlişkiye bağlı olarak vajen bölgede oluşan tahriş sebebiyle ortaya çıkmaktadır. Bu olaya bağlı olarak idrar kanalı daralması olur ve idrar tamamen atılamadığı için mesane mukozasında ödem ve enfeksiyon meydana gelir. Bu genelde balayı dönemine rastladığı için bu hastalığa balayı sistiti adı verilir.

 

Sık İdrara çıkıyorsunuz ve bu belirtiler var mı ?

Sistit hastalığının yaygın görülen belirtileri;
Sık idrara gitme
İdrar yaparken yanma ve ağrı
Devamlı idrar var hissi
Yapılan idrar hacminin az olması
Kokulu ve bulanık idrar yapma
Kanlı idrar yapma (kanamalı sistit)
Kasık ağrısı
Göbek altında basınç hissi ve huzursuzluk

 

Tedavi edilmeyen sistit kronikleşebilir

Tedavi edilmeyen sistitler ilerler ve kanamalı sistit haline gelir. Bu sistitin daha ağır bir formudur. Bununla beraber mesane içerisindeki mikroorganizmalar zamanla böbreklere ulaşır. Enfeksiyon ajanları böbreğe ulaştığında tablo çok daha ciddi seyreder. Enfeksiyonun böbreklere ulaşmasına piyelonefrit denir. Piyelonefrit ürolojik aciller içerisinde kabul edilen bir hastalıktır. Bu hastalarda yüksek ateş, terleme, titreme halsizlik başlar ve hasta yatağa bağlanır. Piyolonefrit gelişen hastaların hastaneye yatırılması iğne ve serumlarla tedavi edilmesi gerekir.

Tedavi edilmeyen sistitlerde ikinci bir sorun hastalığın kronikleşmesidir. Kronik sistitte mikroorganizmalar mesane mukozasına (mesanede idrarın temas ettiği en iç tabaka) iyice yerleşirler. Kronik sistitte belirtiler daha hafiftir ancak kronik sistitlerin tedavisi daha zordur. Kronik sistitli olgularda nüks ihtimali fazla olduğundan bu hastaların daha uzun süreli antibiyotik tedavisi alması gerekir.

 

Böbrekleri etkiler

Uzun süre tedavi edilmemiş kronik sistitlerdeki diğer bir sorun mesane kapasitesinin küçülmesidir. Normalde 400-450 ml olan mesane kapasitesi 100 ml ye kadar hatta daha düşük kapasitelere kadar azalabilir. Bu da sonuçta çabuk dolan mesanenin hastayı çok sık tuvalete götürmesi ile sonuçlanır. Bu durumda kronik sistit tedavi edilse bile düşük kapasiteli mesane nedeniyle hastanın sık tuvalete gitme şikayetleri geçmez. Ayrıca kapasitesi ve fonksiyonu bozulmuş mesaneleri olan hastalarda bir süre sonra böbrekler de etkilenir ve böbreklerde de bozulma başlar.

Kronikleşmiş sistitlerde diğer bir ciddi bir sorun ise mesane mukozasındaki yapısal değişikliklerdir. Kronik tahriş sonucu mesane mukozası normal yapısını kaybeder ve mukozada skuamöz metaplazi dediğimiz prekanseröz lezyonlar gelişir. Bu lezyonlardan gelişen kanserler diğer mesane kanserlerine göre çok daha ciddi seyrederler. Bu sebeplerden dolayı ani başlayan sistit bulguları olan hastalar veya kronik sistiti olan hastalar sistit komplikasyonlarının ortaya çıkmasına müsaade etmeden hemen üroloji uzmanına gitmeli ve tedavi olmalıdırlar.

 

Kültür sonucu beklenmelidir

Sistit ilaçlarla tedavi edilen bir hastalıktır. İlaç olarak antibiyotikler ve idrar yolu antiseptikleri kullanılır. Ancak bunlardan önce muayene ve laboratuar tetkikleri ile tanının sistit olduğu teyit edilmelidir. Kullanılacak uygun antibiyotiği belirlemek için idrar kültürü ve antibiyogram tetkiki yapılmalıdır. Bu tetkikte sistit etkeni mikroorganizma kültürde üretilir ve etkene duyarlı uygun antibiyotik belirlenir. Ancak bu tetkik için idrardaki mikroorganizmanın üremesi için besiyerinde iki gün kalması gereklidir. Bu yüzden akut ve kanamalı sistitlerde durum acil olduğundan antibiyotik başlanmalıdır. Kültür sonucu çıktıktan sonra antibiyotik dirençli ise değiştirilmelidir. Kronik sistitte ise hasta iki gün bekleyebilir bu yüzden kültür antibiyogram sonucu çıktıktan sonra antibiyotik verilebilir. Akut sistit tedavisi için 4-5 gün yeterli olurken kronik sistitte tedavi süresi daha uzun tutulmalıdır.